Tahran

15:34:31

GMT +04:30

Bugün
25º
Açık
21º / 29º
  • Ct
    23º/31º
  • Pa
    24º/31º
  • Pt
    23º/30º
  • Sa
    23º/30º

Tahran, İran İslam Cumhuriyeti’nin başkenti. Elbruz dağlarının eteklerindeki geniş araziye yayılmış olan şehir, yüksek nüfusuyla ve kültürel zenginliğiyle ziyaretçilerine oldukça ilginç deneyimler vadediyor. Tahran, Fars ve hatta genel olarak oryantal kültürüne meraklıların aradıklarını bulacakları bir kent.

Arkeolojik çalışmalara göre Tahran’ın tarihi M.Ö. 6000’e kadar uzanıyor. M.S. 9. yüzyılda ünlü bir şehir olduğu bilinse de Tahran, bu dönemlerde yakınlarında Rey adlı şehrin hep gölgesinde kalmış.

13. yüzyılda Rey’in Moğollar tarafından yıkılması üzerine, bu şehrin nüfusunun çoğu Tahran’a göç etmiş. Bu dönemlerde, bazı kaynaklara göre şehrin, Rey’in Tahran’ı olarak bilinmesinin sebebi buymuş. 1340’da yazılan, Hamdullah Mustawfi’nin Nuzhat-al-Qulub adlı eserinde şehir, bölgesinin en ünlü yerleşim yerlerinden biri olarak anlatılıyor.

Tahran, 17. yüzyılda Safevilerin en önemli kentlerinden biri olmuş. 18. yüzyılın ilk yıllarında ise dönem İran’ının lideri (şahı) Kerim Han Zand, şehre bir saray, harem ve devlet ofisi yaptırmış. Bu durum Tahran’a resmi olarak başkent statüsü verileceğinin habercisi gibi dursa da, sonradan devlet binaları Shiraz’a taşınmış. Fakat 1795’te Ağa Muhammed Han Kaçar’ın şehirde tacını giymesiyle kent, nihayet bu statüyü kazanmış ve bir daha da başka bir kente bırakmamış.

II. Dünya Savaşı sırasında, İngiliz ve Sovyet askerleri şehre girmişler. Bu dönemde Tahran’ın ev sahipliği yaptığı en önemli olay, 1943’te gerçekleşen Tahran Konferansı olarak biliniyor. Konferans kapsamında, Winston Churchill, Joseph Stalin ve Roosevelt bir araya gelmişler. Savaştan sonra, şehrin önemli tarihi binaları ve yerleri, Muhammed Rıza Şah tarafından, modern şehre uymadığı için yıktırılmış. Yine aynı yerlerine ise benzerlerinin dönemine göre modernleri yapılmış. Bu durumdan Tahran pazarı da nasibini almış. Büyük meydanlar yaptırmak için bu bölgedeki birçok tarihi bina yok edilmiş. Şehirdeki birçok apartman blokları bu dönemde yapılmış.

8Eylül 1978’te Şah’a karşı başlayan isyan, 1979 yılını da kapsayarak bir devrime dönüştü. Bu sırada şehir oldukça zarar gördü. 1980-88 Irak-İran Savaşı’nda kentte binlerce sivil kaybı yaşandı. Kentin fiziksel hasarı kısa süre içinde onarıldı. Savaş sırasında ise milyonlarca mülteci Tahran’a sığındı.

Savaştan sonra komünist bloğu olarak adlandırılan apartmanlar şehri sarmaya başladı. Bugünlerde, bunların bazıları hâlâ şehri tarihi kısmında görülebilir. Bunların yanı sıra Tahran’ın genel imajını bozduğuna inanılan, uzun modern binalar yapılmaya devam ediliyor.